artikel

Aansprakelijk voor fraude schoonmakers

Horeca

Outsourcing is de trend in de hotellerie. Het uitbesteden van diensten als schoonmaak en security aan derden, biedt een hotel de gelegenheid zich te richten op de kernactiviteiten: het bieden van gastvrijheid, het werven en behouden van klanten. Maar let op: er kunnen onverwachte juridische haken en ogen zitten aan uitbesteding. Hotels kunnen verantwoordelijk worden gesteld voor het financieel wanbeleid van het bedrijf waar ze een contract mee hebben.

Hotel Grandeur te Rotterdam* heeft in het verleden na lang zoeken een goed schoonmaakbedrijf gevonden. Clean Services BV uit Zoetermeer* staat bekend als een prima bedrijf en heeft de afgelopen jaren naar tevredenheid het hotel schoongemaakt. De hotelier heeft het gevoel z’n zaakjes op orde te hebben. Het schoonmaakbedrijf wordt betaald op basis van het aantal schoongemaakte ruimtes, tegen vooraf overeengekomen vergoedingen. De bedragen worden vervolgens netjes aan het hotel gefactureerd, vermeerderd met BTW, waarna het hotel tot betaling overgaat. Daarnaast heeft het schoonmaakbedrijf een goede naam en is er voor hotel geen reden om te vermoeden dat bepaalde premies of belastingen niet door het schoonmaakbedrijf worden afgedragen.

Aansprakelijk
Na enkele jaren gaat het mis. Het hotel krijgt te horen dat het schoonmaakbedrijf in financiële moeilijkheden is komen te verkeren en dat het zelfs in de afgelopen jaren veel te weinig sociale verzekeringspremies en loonbelasting heeft afgedragen. In eerste instantie denkt het hotelmanagement dat het op geen enkele wijze hiervoor kan worden aangesproken. Hoe zou het management in hemelsnaam aansprakelijk kunnen worden gesteld in deze relatie opdrachtgever-opdrachtnemer? Binnen enkele weken wordt het voor de hotelier echter duidelijk dat de bedrijfsvereniging en de fiscus het hotel wel degelijk aansprakelijk stellen voor het tekort aan afgedragen premies en loonbelasting. Deze aansprakelijkheid vloeit volgens de bedrijfsvereniging voort uit de regelgeving over zogenaamde ‘ínleners- en ketenaansprakelijkheid’.

Anti-misbruik
Van inlening is sprake als een werknemer van het schoonmaakbedrijf (de uitlener) ter beschikking wordt gesteld aan het hotel (de inlener), om onder diens toezicht te werken. Uiteraard is de uitlener verplicht loonbelasting en premies voor z’n werknemers te betalen; de inlener en opdrachtgever kan hier echter ook aansprakelijk voor worden gesteld. De ketenaansprakelijkheidsregeling is namelijk een regeling die bedoeld is om misbruik bij aanneming tegen te gaan (zogenaamde anti-misbruikregelgeving). Deze regeling probeert te voorkomen dat aannemers en onderaannemers misbruik kunnen maken bij de afdracht van loonbelasting en premies. De regeling brengt met zich mee dat de aannemer van een werk aansprakelijk is voor de loonbelastingpremies die zijn onderaannemer in verband met het werk moet afdragen. Deze regeling wordt door de bedrijfsvereniging blijkbaar zo uitgelegd, dat ook hotels aansprakelijk zijn voor de afdracht van premies door het schoonmaakbedrijf.

Uitspraak
Terug naar hotel Grandeur in Rotterdam en schoonmaakbedrijf Clean Services BV uit Zoetermeer. De situatie leidt er uiteindelijk toe dat de bedrijfsvereniging en de fiscus over een periode van vijf jaar premies en loonbelasting van het hotel vorderen. Een zeer onaangename verrassing voor de hotelier. Het zou zelfs kunnen betekenen dat de verplichte naheffing een faillissement van het hotel tot gevolg heeft.

Alert
Het is dus zaak alert te zijn in dit soort situaties. Navraag leert dat er in werkelijkheid meerdere hotels in een vergelijkbare situatie verkeren. Hoewel er weinig jurisprudentie op dit gebied is gepubliceerd, blijkt de Centrale Raad van Beroep (de instantie waar procedures op gebied van sociale verzekeringen worden gevoerd) redelijk snel de aansprakelijkheid van de opdrachtgever te aanvaarden. Bovendien zou dit hotels zelfs eerder kunnen overkomen dan andere bedrijven, aangezien kan worden gesteld dat het schoonmaken van de kamers behoort tot het ‘eigen product’ van het hotelbedrijf. Een dienst dus die door het eigen personeel dient te worden verricht. Hier tegenover staat uiteraard het standpunt van het hotel. Net zoals iedere andere onderneming dient het te zorgen voor een schone ruimte; of het management dat nu in eigen beheer regelt of door derden laat verrichten, dat doet niet ter zake. Helaas is er nog veel onduidelijk. Er is geen principiële uitspraak bekend op grond waarvan een duidelijk advies kan worden gegeven over de aansprakelijkheid in soortgelijke gevallen. Dat komt ook door de recente wetgeving waarop de bedrijfsvereniging en de fiscus zich in dit verband beroepen. Die dateert uit 1998.

* naam en plaats zijn gefingeerd. Eventuele gelijkenis met bestaande bedrijven berust op toeval.

Mr. Meester

Mr. Raoul Meester van het Amsterdamse advocatenkantoor Kranendonk & Meester is gespecialiseerd in horecarecht. Hij vertelt over juridische problemen waar horecaondernemers mee te maken hebben en baseert zich onder meer op zaken die hij tegenkomt in zijn eigen bedrijf. Telefoon (020) 696 30 00.