artikel

Hartverwarmend voorzitter groet haar survivors

Horeca

Renée Staal heeft de familiehotels (een, twee en drie sterren) in Nederland een gezicht gegeven én een toekomst. Vorige week presenteerde Holland Hotels Hartverwarmend, waarvan ze voorzitter is, een ambitieus beleidsplein voor de komende vijf jaar. In dat plan komt ze zelf niet meer voor. De voorzitter zet een punt achter haar tropenjaren. Met haar verdwijnt ook de toevoeging ‘Hartverwarmend’ van Holland Hotels.

Hartverwarmend voorzitter groet haar survivors

Kort na de oprichting van Familiehotels werd voorzitter Renée Staal gevraagd voor Frits Boms televisieprogramma De Vakantieman. Op van de zenuwen ging ze in discussie met de Beneluxmanager van Formule 1; de snelle no-nonsense en vooral goedkope hotelketen in Frankrijk (met automatische toiletreiniging). Formule 1 zou Nederland gaan veroveren en al die gezapige familiehotelletjes met die Perzische kleedjes op tafel overbodig maken. Was deze eenvoudige hotelhoudster uit Kaatsheuvel opgewassen tegen het supersonisch marketinggeweld van een megaketen?

Het Nederlands Bureau voor Toerisme had haar vooraf geïnstrueerd. ‘We hebben de gezelligste hotelletjes op de mooiste plekjes in Nederland, dat moest ik zeggen en tegelijkertijd, in beeld onze brochure ophouden.’ De rest is geschiedenis. Familiehotels fuseerde een paar jaar geleden met Holland Hotels en is inmiddels onder die laatste naam begonnen met de uitvoering van een ambitieus beleidsplan dat de organisatie moet professionaliseren. Van een echte opmars van Formule 1 is nooit sprake geweest. In Kerkrade, Zaandam en Waalwijk zijn er vestigingen van de keten. Staal: ‘En in het voormalige Formule 1-pand in Groningen zitten nu geloof ik asielzoekers.’

Eftelingarrangement
Staal was de oprichtster van Familiehotels. Ze was altijd al voorstander van samenwerking en had met hotels in Kaatsheuvel, waar ze Hotel de Kroon exploiteert, in de jaren tachtig al een Eftelingarrangement opgezet. De hotelhoudster wilde een bredere samenwerking en miste die in het segment van de kleine familiehotels. Ze legde een plan neer bij Koninklijk Horeca Nederland. Toenmalig voorzitter Gerard van der Veen hielp het samenwerkingsverband in het zadel. ‘En daar ben ik hem nog altijd dankbaar voor.’De oprichting vond plaats tijdens de Horecava in 1992 waar Staal met knikkende knieën de plannen ontvouwde. En met succes, want meteen sloten zich meer dan 60 familiehotels bij de club aan. Ze werd vanzelfsprekend voorzitter en Familiehotels manifesteerde zich in het kielzog van het NBT op nationale en internationale toeristenbeurzen.

Tandenstokers
Ze stak veel op tijdens haar ‘tropenjaren’ en leerde veel, vooral van haar fouten. Ze bestelde ooit in haar enthousiasme voor achtienduizend gulden aan tandenstokers met Familiehotel-logo. Leden, niet gehinderd door enige afnameverplichting, wilden ze niet hebben. ‘Maar ja, ik moest die uitgave wél verantwoorden.’ Problemen had ze met een contributieverhoging met 25 gulden. ‘De hoteliers reageerden alsof ik er mee op vakantie wilde naar de Bahamas.’

Maar toch, ze regisseerde vlekkeloos de fusie met Holland Hotels een andere club van kleinere hotels die steeds meer leden verloor aan de concurrenten Best Western, Tulip Inn, maar ook aan Familiehotels. De club heette na de samenvoeging Holland Hotels Hartverwarmend. De naam Familiehotels werkte, zo zegt Staal, verwarrend omdat het publiek dacht dat het om hotels ging die zijn ingericht op het ontvangen van families. Die zitten er ongetwijfeld bij maar het uitgangspunt was een club van familiebedrijven.

Betaald voorzitter
Ze heeft ontelbaar veel uren in de organisatie gestopt en er nooit een cent voor betaald gekregen. En nu moet ze het veld ruimen voor een betaald voorzitter. Dat is pech?‘Nou, ik was tóch weggegaan. Ik heb vanaf het begin de kar getrokken en het is mooi geweest zo. Het komt eigenlijk wel mooi uit, de club gaat een nieuwe fase in. Ik heb er volledig vrede mee, ik heb de verandering nota bene zelf in gang gezet.’ Het is een mooi moment om uit te stappen. De club wil doorgroeien naar 150 leden en ze stelt vast dat 100 leden al erg moeilijk te overzien waren. Heeft met haar karakter te maken. Ze kent ze allemaal persoonlijk inclusief hun sores die haar menig slapeloze nacht heeft bezorgd. Behalve voorzitter was ze ook een beetje sociaal werkster, therapeute.

Staal heeft de indruk dat bijna tien jaar samenwerken, vooral in de vorm van gezamenlijke promotie, de marktpositie van de familiehotels heeft versterkt. Maar ze blijven kwetsbaar. ‘De MKZ-crisis heeft een paar flinke klappen uitgedeeld en ik heb in de loop van de jaren bedrijven zien verdwijnen en er supermarkten voor in de plaats zien komen.’ Niettemin zijn de kleine hoteliers ‘suvivors’ zegt Staal. Tevreden constateert ze dat de jongere generatie hoteliers bedrijven van hun ouders overnemen, in plaats van hun heil elders te zoeken. Ze zien brood in hun bedrijven en samenwerking onder vlag van Holland Hotels. ‘Ik merk dat ze enthousiast zijn over de professionalisering van de club en de voordelen die dat oplevert, ondanks de contributieverhoging. Ze aarzelen niet en zetten de knop gewoon om.’