artikel

Verloren door weglekeffect

Horeca

Het zit niet snor met het hotellerie-imago. Studenten en oud-studenten van de hoge hotelscholen geven de sector slechts een zeseneenhalf als gemiddeld rapportcijfer. Niet een baas dus om lang te blijven te hangen; een werkgever zelfs, in veel gevallen, om niet eens bij te solliciteren. LAgroup, Leisure & Arts Consulting in Amsterdam onderzocht voor Hotel X-tra de aantrekkelijkheid van de hotellerie als werkgever. Over het weglekeffect en brancheloyals.

Verloren door weglekeffect

Van de hoge hotelscholen is al lang bekend dat ze managers afleveren die het ook uitstekend doen in andere branches. Banken, verzekeringmaatschappijen en multinationals leggen de afgestudeerden dan ook graag in de arbeidsvoorwaardelijke watten.
Ze hebben ook méér te bieden dan hotels: ontplooiingskansen en loopbaanperspectief zijn de kreten, en niet te vergeten: béter salaris en vétte bonussen. De situatie heeft geleid tot een dramatisch weglekeffect. Het druppelt niet, het spuit. En er is nog steeds geen loodgieter gevonden die het lek kan dichten.

Buitenland
Iets meer dan de helft van de studenten aan hoge hotelscholen in ons land is niet van plan om in de hotellerie te gaan werken, zo constateert LAgroup. En van de 46 procent die dat wel van plan is, vertrekt 20 procent naar het buitenland.
Intussen zucht de Nederlandse hotellerie onder een steeds krappere arbeidsmarkt. Het probleem groeit doordat iets meer dan de helft van de werknemers met een hoge-hotelschoolachtergrond overweegt of heeft overwogen om in een andere branche aan de slag te gaan. Van de uittreders, de groep dus die in andere branches werkt, heeft tweederde nooit als werknemer een stap in een hotel gezet. Degenen die dat wel deden, hebben een gemiddelde werkervaring van 2,4 jaar in hotels. De kans dat die uittreders ooit nog terugkeren in de hotellerie, is dus gering. Slechts drie procent denkt binnen één tot vijf jaar (weer) in de Nederlandse hotellerie aan de slag te gaan.Kortom, uittreders zijn voor de hotellerie een verloren groep, terwijl ze toch specifiek voor de sector zijn opgeleid.

Verder leren
Opvallend is trouwens dat 16 procent van de uittreders na de hoge hotelschool nog een vervolgopleiding deed. Van de ondervraagde werknemers in de hotellerie heeft slechts acht procent een vervolgstudie gedaan. Een belangrijk gegeven, aangezien van de hoge-hotelschoolstudenten momenteel 38 procent van plan is om verder te studeren. Het laat zich raden dat er van hen uiteindelijk niet veel in de hotellerie terecht zullen komen. Driekwart van hen zegt na de studie zéker niet voor een hotelbaan te kiezen. Slechts 14 procent zal dat nadrukkelijk wél doen.
Wat is er mis met de hotellerie, dat mensen met specifieke kwalificaties voor deze sector hun heil massaal elders zoeken? De ondervraagden doen er niet geheimzinnig over. Ze beoordelen de werkomstandigheden in de hotellerie negatief. Overuren worden vaak niet uitbetaald of in vrijetijd gecompenseerd, de werktijden zijn onregelmatig, de werkdruk is hoog. Het ontbreekt aan mogelijkheden om in deeltijd te werken en het is lastig om een goede balans te vinden tussen werk en privé. Vooral studenten verwachten dat laatste. Werknemers die op dit moment in de hotellerie actief zijn, vinden dat nogal meevallen; maar de uittreders oordelen en bloc dat het privéleven in de knel kwam door een baan in de hotellerie.

Nóg negatiever
Over de arbeidsvoorwaarden in de hotellerie zijn studenten, werknemers en uittreders nóg negatiever. Studenten geven op een schaal van een tot tien nog geen zes voor het salaris dat ze denken te gaan verdienen. Maar ook mensen die op dit moment in de hotellerie werken vinden hun salaris onvoldoende, en de uittreders vonden hun hotelloon zelfs ruim onvoldoende.*Alle partijen zien het aantal te werken uren, ten opzichte van wat in de CAO is afgesproken, als een ongunstige factor bij het werken in de hotellerie. Uittreders kregen onvoldoende waardering voor hun inspanningen, zo menen ze. Maar de hotelwerknemers zelf vinden dat ze toch nog redelijk worden gewaardeerd. Over het aantal vrije dagen zijn de ondervraagden ook al niet zo te spreken. De werknemers achten het net niet voldoende, de studenten en uittreders vinden dat de sector hen te weinig vrije tijd gunt.
Voor een sector die zo matig wordt beoordeeld door mensen die er specifiek voor zijn opgeleid, is het moeilijk concurreren met booming business als de financiële en zakelijke dienstverlening. Van al degenen die overwegen of overwogen hebben om de hotellerie te verlaten, denkt driekwart om zijn heil dáár te gaan zoeken. Van de uittreders zit tweederde op dit moment in deze sector. Slechts een kwart ging in andersoortige horecabedrijven werken.

Raakvlakken
Opvallend is dat studenten die niet de hotellerie in willen, in meerderheid niet zo geïnteresseerd zijn in de financiële en zakelijke dienstverlening. Ze voelen meer voor branches die raakvlakken hebben met de hotellerie, zoals de recreatieve- en toeristische dienstverlening.Het spreekt voor zich dat de uittreders de hotellerie verlieten vanwege betere werkomstandigheden, betere ontplooiingskansen en betere arbeidsvoorwaarden. Daarbij speelde ook nog het motief dat betrokkenen het type product of dienst van de branche waarin men ging werken aantrekkelijker vindt dan de hotelbusiness.
Het is opmerkelijk vast te stellen dat werknemers in de hotellerie die met de gedachte spelen of speelden om in een andere branche te gaan werken, dat vooral willen vanwege betere arbeidsvoorwaarden en niet zozeer vanwege de door hen als slecht bestempelde werkomstandigheden.

Roots
De hotelwereld mag zich trouwens gelukkig prijzen dat 17 procent van de werknemers bestaat uit mensen die ooit in een andere branche actief waren, maar die naar hun roots zijn teruggekeerd. Zij gingen niet zozeer weg vanwege werkomstandigheden of arbeidsvoorwaarden, maar vooral omdat ze geïnteresseerd waren in het product of de dienst van de andere branche. Achteraf viel de keuze tegen en keerden ze terug op hun honk.
Hoewel het weglekeffect naar andere branches dramatisch is, is de hotellerie toch gezegend met 39 procent van de werknemers die als brancheloyals mogen worden beschouwd. Mensen die ondanks de werkdruk, gebrek aan ontplooiingskansen en beperkte arbeidsvoorwaarden elke dag klaarstaan, en nog nooit hebben gekeken naar een baan in een andere branche. En zelfs niet van plan zijn om op zaterdag de vacaturebijlagen van de dagbladen door te spitten.

Volledig rapport

Weglekfeiten

  • Slechts een op de vier studenten van hoge hotelscholen wil in de Nederlandse hotellerie aan de slag
  • Uittreders zijn een verloren groep mensen voor de sector
  • De animo om door te leren na de hoge hotelschool is groot. Deze groep studenten komt waarschijnlijk niet in de Nederlandse hotellerie terecht
  • Geliefde branches voor studenten zijn aan de hotellerie verwante bedrijfstakken. Voor werknemers en uittreders zijn dit vooral de financiële en zakelijke dienstverlening.
  • De hoofdreden voor het weglekeffect ligt in de arbeidsomstandigheden