artikel

Sjalottenoogst 2005 in volle gang

Horeca

Traditioneel is augustus dé oogstmaand voor de sjalotten. De oogst van zaaisjalotten (en van vele andere gewassen) is echter niet zo vanzelfsprekend als het lijkt…

De nieuwe sjalotten komen er aan: op dit moment is de oogst volop aan de gang! Net als andere gewassen, worden ook sjalotten van zuid naar noord geoogst. De sjalotten die uit zaad groeien hebben in het begin een kleine achterstand op de sjalotten uit plantgoed. Maar na verloop van tijd sterven de plantsjalotten af, waarna de sjalot uit zaad nog even doorzet en met een iets betere productiviteit eindigt.
Een zaaisjalot is net als een ui, gevoelig voor daglengte. Als de dag een bepaalde lengte heeft bereikt, krijgt het plantje een seintje om de bol te gaan vormen. Komt dit seintje niet óf te vroeg, dan krijg je vaak prei-achtig plantjes, of een te vroeg afstervend gewas. Een sjalot die goed bolt in Nederland zal het dus niet zo goed doen als in bijvoorbeeld Thailand.

Op het noordelijk halfrond worden sjalotten het eerst geoogst in Californië, waarna Spanje en Italië aan de beurt zijn. Daarna volgen Frankrijk en Engeland en het noorden van Amerika. Vervolgens is het de beurt aan Nederland en Denemarken en Canada. Dit is dus niet helemaal zuid – noord, zult u denken. Dat klopt. Op de verschillende teeltlocaties wordt namelijk rekening gehouden met de lokale marktwensen. Daardoor wordt in bijvoorbeeld Canada later geoogst dan in Engeland. In Canada wordt vooral geteeld voor de cateringindustrie in Amerika, waarvoor het eindproduct grof moet zijn. In Engeland gaat bijna 100 % het supermarktkanaal in, waarvoor men een kleine maatsortering wenst.
Het latere oogsttijdstip in Nederland heeft als voordeel dat de zaaisjalotten die na de oogst in de bewaring liggen, eigenlijk minder oud zijn dan plantsjalotten. Door het langere groeiseizoen heeft de sjalot de kans gekregen om meer energie in de interne celopbouw te steken, wat resulteert in een hardere sjalot die bovendien niet snel ‘kaal’ wordt. Opvallend is dat de telers in Nederland nu massaal kiezen voor de nieuwe generatie zaaisjalotten met een hogere vorm. Vorig jaar was het aandeel nog maar 21%; inmiddels is ruim 55% van het areaal ingezaaid met deze nieuwe rassen. Groot succes!

Sjalotten zijn een bron van gezondheid!
Sjalotten hebben veel gezonde eigenschappen. Ze zijn een bron van voedingsstoffen en mineralen, rijk aan vitaminen A, B, C en E en bevatten weinig calorieën (50-60 kcal. per 100g.). Sjalotten verteren ook gemakkelijker dan knoflook of uien en geven na het eten geen reuk aan de adem. Net als de andere soorten in de alliumfamilie (knoflook en ui), wordt al eeuwenlang een geneeskrachtige werking toegeschreven aan sjalotten. Een fijngesnipperd sjalotje gemengd met een honingsiroopje, is een probaat middel tegen hoesten. En een doorgesneden sjalot op het nachtkastje verlicht een verkoudheid.
Ook wordt veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de geneeskrachtige eigenschappen van de sjalot. En met resultaat. Het blijkt dat de zwavelhoudende en vluchtige oliën van de sjalot de darmflora verbeteren, waardoor de spijsvertering wordt bevorderd. Verder bevat de sjalot een zeer hoge concentratie aan flavonoïden. Bij regelmatig gebruik verlaagt dit het cholesterolgehalte, waarmee het risico op hart- en vaatziekten wordt verminderd. Kortom, een sjalot past in elk voedingspatroon!

Gazpacho met sjalotten (koude Spaanse soep)

Een sjalot versterkt de smaak van dit heerlijke gerecht: de zoete smaak van de sjalot is een uitstekende combinatie met de iets bittere smaak van de paprika.

Ingrediënten:
½ komkommer
1 sneetje witbrood zonder korst
1 sjalot
8 pomodori tomaten½
teentje knoflook (geperst)
2 rode paprika’s½
dl olijfolie
zout en peper
Nodig: blender of staafmixer en (bol)zeef.

Bereiding:
De sjalot pellen, halveren en ragfijn snipperen. De komkommer schillen, de paprika’s halveren, zaad en zaadlijsten verwijderen. Komkommer, paprika en tomaten in grove stukken snijden. Alle ingrediënten in de blender of met een staafmixer pureren tot een gladde massa, daarna zeven. Op smaak brengen met zout en peper: klaar! Laat de soep voor serveren minstens 1 uur afkoelen in de koelkast.

Deze koude soep stamt uit het Spaanse Andalucia, waar de zomers zo verzengend heet kunnen zijn dat je niet aan hete soep moet denken. Gazpacho is van oorsprong een eenvoudige, boerse soep van oud brood, knoflook, olie en azijn. Na de ontdekking van de Nieuwe Wereld, toen tomaten en paprika’s werden geïntroduceerd in Europa, kreeg gazpacho z’n huidige samenstelling en rode kleur.