artikel

R’ in de maand: tijd voor bokbier

Horeca

De eerste maandag van oktober is traditioneel de datum waarop de Nederlandse bierbrouwers, aangesloten bij het Centraal Brouwerij Kantoor (CBK), hun bokbieren op de markt brengen. Dit jaar zal er niet gewacht worden op deze dag die pas op 6 oktober valt. 29 September is al op veel plaatsen het robijnrode herfstbier te drinken. Bokbier is feitelijk de enige echte biertraditie die Nederland – pilsland bij uitstek – kent.

R’ in de maand: tijd voor bokbier

Bokbier wordt vooral verkocht in de maanden oktober en november al zijn veel van deze herfstbieren tot ver in de winter verkrijgbaar. Tot 1982 was het een lage gistingsbier met een alcoholpercentage van rond de 6,5 % alcohol met een moutige, soms wat karamelachtige smaak. Het alcoholgehalte van de meeste bokbieren schommelt vandaag de dag nog steeds rond dit cijfer, al is er inmiddels veel variatie op het thema voorhanden. Vooral de kleinere – niet bij het CBK aangesloten – bierbrouwers mogen hun bokbier graag van 7,5 % of meer alcohol voorzien.

In 1982 kwam het eerste bovengistende bokbier op de markt, gebrouwen door de Arcense Bierbrouwerij. In ’83 was Amstel de eerste brouwerij die zijn bok op fust afvulde. Inmiddels zijn er in de herfst meer dan 40 bokbieren verkrijgbaar. De Texelse Bierbrouwerij heeft dit jaar een primeur. Voor de eerste keer is dit bier gebrouwen met gerst, afkomstig van het eiland zelf.

Bokken bewaren
Het hogere alcoholgehalte maakt bokbier overigens uitstekend geschikt om te bewaren en om mee te koken. Recent vond in delicatessenzaak O’Life in Rotterdam onder leiding van Jan Bos’ Locus Publicus op locatie, een proeverij plaats van twaalf CBK-bokken die werden begeleid door met bokbier bereidde gerechten. De één jaar oude bokken werden in 2002 al geproefd en het zorgvuldig bewaarde restant bleek nog uitstekend op smaak. Eén van de proevers, bierjournalist Rien van Reemsch, was verbaasd dat de vier smakelijkste bokbieren van vorig jaar, weer in gelijke volgorde kwamen bovendrijven.

Echt grote smaakverschillen- en veranderingen in vergelijking tot vorig jaar waren er niet. ,,Budels en Alfa kwamen er als lekkerste uit, maar ook de Gulpener was nog erg goed.’’ In zijn algemeenheid kan gezegd worden dat bij zoetige bokbieren de suikersmaak langzamerhand verdrongen wordt door moutige elementen. Het loont volgens Van Reemsch de moeite om bokbier weg te zetten. Zorg in dat geval wel voor constante omstandigheden. Een donkere ruimte met weinig temperatuurschommelingen.

Voor wie de ‘oogst van 2003’ wil proeven kan de komende weken op meerdere festivals terecht. Biercafé De Bonte Koe in Purmerend heeft op zondag 14 oktober weer een grote tent voor het café staan waar achttien ambachtelijk gebrouwen ‘bokken’ van het vat verkrijgbaar zullen zijn. De organisatie belooft enkele primeurs waaronder twee uit België. De Gouden Carolus Bok en het Urthel bokbier. Twee weken later, van vrijdag 24 tot en met zondag 26 oktober, vindt ’s lands grootste bierfestival weer plaats in de Amsterdamse Beurs van Berlage. De organisatie van het 26e PINT Bokbierfestival streeft er ook dit jaar weer naar om alle in ons land verkrijgbare bokbieren te kunnen laten proeven, zo’n vijftig in totaal.

Voorafgaand aan het festival wordt bekendgemaakt welke brouwerij dit jaar het lekkerste bokbier van Nederland heeft gebrouwen. Voor de derde achtereenvolgende maal vindt deze verkiezing plaats onder auspiciën van de Alliantie van Biertapperijen. In zes bij deze organisatie aangesloten biercafés zullen tijdens verschillende proefavonden 42 bokbieren ‘blind’ worden geproefd. De vorige twee edities werden gewonnen door de Ezelenbok van Snap. De brouwers zijn overtuigd van weer een hoge notering en hebben alvast vier keer zoveel Ezelenbok laten brouwen dan vorig jaar.

Bokbier wordt vooral verkocht in de maanden oktober en november al zijn veel van deze herfstbieren tot ver in de winter verkrijgbaar. Tot 1982 was het een lage gistingsbier met een alcoholpercentage van rond de 6,5 % alcohol met een moutige, soms wat karamelachtige smaak. Het alcoholgehalte van de meeste bokbieren schommelt vandaag de dag nog steeds rond dit cijfer, al is er inmiddels veel variatie op het thema voorhanden. Vooral de kleinere – niet bij het CBK aangesloten – bierbrouwers mogen hun bokbier graag van 7,5 % of meer alcohol voorzien.

In 1982 kwam het eerste bovengistende bokbier op de markt, gebrouwen door de Arcense Bierbrouwerij. In ’83 was Amstel de eerste brouwerij die zijn bok op fust afvulde. Inmiddels zijn er in de herfst meer dan 40 bokbieren verkrijgbaar. De Texelse Bierbrouwerij heeft dit jaar een primeur. Voor de eerste keer is dit bier gebrouwen met gerst, afkomstig van het eiland zelf.

Bokken bewaren
Het hogere alcoholgehalte maakt bokbier overigens uitstekend geschikt om te bewaren en om mee te koken. Recent vond in delicatessenzaak O’Life in Rotterdam onder leiding van Jan Bos’ Locus Publicus op locatie, een proeverij plaats van twaalf CBK-bokken die werden begeleid door met bokbier bereidde gerechten. De één jaar oude bokken werden in 2002 al geproefd en het zorgvuldig bewaarde restant bleek nog uitstekend op smaak. Eén van de proevers, bierjournalist Rien van Reemsch, was verbaasd dat de vier smakelijkste bokbieren van vorig jaar, weer in gelijke volgorde kwamen bovendrijven.

Echt grote smaakverschillen- en veranderingen in vergelijking tot vorig jaar waren er niet. ,,Budels en Alfa kwamen er als lekkerste uit, maar ook de Gulpener was nog erg goed.’’ In zijn algemeenheid kan gezegd worden dat bij zoetige bokbieren de suikersmaak langzamerhand verdrongen wordt door moutige elementen. Het loont volgens Van Reemsch de moeite om bokbier weg te zetten. Zorg in dat geval wel voor constante omstandigheden. Een donkere ruimte met weinig temperatuurschommelingen.

Voor wie de ‘oogst van 2003’ wil proeven kan de komende weken op meerdere festivals terecht. Biercafé De Bonte Koe in Purmerend heeft op zondag 14 oktober weer een grote tent voor het café staan waar achttien ambachtelijk gebrouwen ‘bokken’ van het vat verkrijgbaar zullen zijn. De organisatie belooft enkele primeurs waaronder twee uit België. De Gouden Carolus Bok en het Urthel bokbier. Twee weken later, van vrijdag 24 tot en met zondag 26 oktober, vindt ’s lands grootste bierfestival weer plaats in de Amsterdamse Beurs van Berlage. De organisatie van het 26e PINT Bokbierfestival streeft er ook dit jaar weer naar om alle in ons land verkrijgbare bokbieren te kunnen laten proeven, zo’n vijftig in totaal.

Voorafgaand aan het festival wordt bekendgemaakt welke brouwerij dit jaar het lekkerste bokbier van Nederland heeft gebrouwen. Voor de derde achtereenvolgende maal vindt deze verkiezing plaats onder auspiciën van de Alliantie van Biertapperijen. In zes bij deze organisatie aangesloten biercafés zullen tijdens verschillende proefavonden 42 bokbieren ‘blind’ worden geproefd. De vorige twee edities werden gewonnen door de Ezelenbok van Snap. De brouwers zijn overtuigd van weer een hoge notering en hebben alvast vier keer zoveel Ezelenbok laten brouwen dan vorig jaar.