artikel

De Wet: De rol van een curator

Horeca

Voor het werk van een curator is in de horeca weinig begrip. Maar weinig mensen hebben een goed beeld bij wat het werk van een curator inhoudt. Daarom hierbij een paar praktische aandachtspunten.

De Wet: De rol van een curator

Faillissementen zullen er altijd zijn. Sinds mei 2013 daalt het aantal faillissementen, zij het dat er in het vierde kwartaal van 2015 een kleine stijging te bespeuren was. Misset Horeca schreef op 9 februari jl. dat van de uitgesproken faillissementen de meeste in de horeca vielen. En dus zullen er ook altijd mensen nodig zijn die door de wet worden aangewezen om het faillissement af te wikkelen. In Nederland is ervoor gekozen deze taak door een advocaat als ‘curator’ te laten uitvoeren.

Benoeming curator
Een curator staat bij de rechtbank op een lijst als benoembaar in faillissementen. De rechtbank houdt bij benoemingen rekening met eerdere expertise van de curator in een branche, zodat het faillissement efficiënter kan worden afgewikkeld. Dus als een advocaat eerder faillissementen van horecazaken heeft afgewikkeld, is de kans groot dat hij in een nieuw faillissement van een horecazaak ook als curator wordt aangesteld. De curator wordt niet op voorhand gewaarschuwd dat er een faillissement is aangevraagd, maar simpelweg gebeld door de rechtbank met het
bericht dat een faillissement is uitgesproken.

Met de summiere gegevens die hij heeft – meestal een KvK-uittreksel, misschien een website en het verzoekschrift waarop het faillissement is uitgesproken – , belt hij vaak met het bedrijf en maakt een afspraak voor nog diezelfde dag. Als de telefoon van het bedrijf niet wordt opgenomen, is de kans groot dat hij meteen langs gaat om poolshoogte te nemen. Hij moet namelijk zoveel mogelijk voorkomen dat het bedrijf schulden maakt, zaken van waarde veiligstellen en zich laten informeren over tal van zaken.

Tientallen faillissementen
Een curator heeft meestal enkele tientallen faillissementen tegelijk in behandeling. Die bevinden zich in verschillende stadia, van de inventarisatie tot de eindafwikkeling. Sommige faillissementen zullen wat omvangrijker zijn dan anderen en in de sommige lopende faillissementen zal er bij de curator zelf geen actie liggen, maar is hij aan het wachten. Bijvoorbeeld op (informatie van) het bestuur, schuldeisers of – in het geval van een procedure – op de rechtbank.
De curator zal in eerste instantie het bedrijf helemaal doorlichten. Hij zal grote delen van de administratie willen innemen van het bestuur. Dat doet hij omdat hij wil inventariseren welke opbrengsten – de baten – en welke schulden en verplichtingen – de kosten – zich in de failliete onderneming bevinden.

Ten behoeve van de gezamenlijke schuldeisers streeft de curator ernaar om de baten zo groot mogelijk te laten zijn en de kosten zo laag mogelijk. Hij stelt zich vragen als: wat is er aan schulden, wat loopt er aan contracten, kan ik die opzeggen? Wat is er aan bezittingen, kan ik die bezittingen verkopen, wat is de waarde en zijn er al belangstellenden? Zijn er zaken die terug moeten naar de eigenaar of leverancier vanwege het faillissement? Kortom, veel vragen, terwijl er maar weinig tijd is om de bijbehorende antwoorden te krijgen. Zeker een doorstart moet op korte termijn gebeuren.

Typisch voor horeca
In het geval van een faillissement van een horecazaak, kunt u zich voorstellen dat er sprake is van bederfelijk waar. De curator kan die niet terugleveren, maar kan er ook niet voor instaan dat deze nog goed is en dus zal hij alles moeten weggooien. Maar het zal u verbazen hoe goed aangebroken flessen sterke drank nog verkocht worden op openbare veilingen.

Doorstart
Leaseapparatuur moet terug naar de leasemaatschappij (soms een brouwerij), tenzij de contracten overgenomen worden door een doorstarter (zie kader). Deze doorstarter moet daarvoor ook de goedkeuring hebben van de brouwerij, als die betrokken is in het verhaal. Als de brouwerij dan ook nog de verhuurder is van het pand, dan heeft de brouwerij een sterke positie bij het bepalen van de persoon van de doorstarter. Een doorstarter kan er in financiële zin wel uitkomen met de curator, maar heeft daar weinig aan als hij niet ook tot een overeenkomst kan komen met de brouwerij. Onder omstandigheden kan een huurcontract met de brouwerij mogelijk worden afgedwongen via de rechter.
Een curator is afhankelijk van een aantal dingen die hij niet in zijn macht heeft. Ten eerste wordt de curator pas na faillissement ingeschakeld en staat op een 1-0 kennisachterstand. Ten tweede zal de curator moeten proberen te achterhalen welke baten er nog in de onderneming zitten en welke schulden en verplichtingen er zijn. Daarbij is hij in grote mate afhankelijk van informatie van de oude directie en de administratie die er is.

Medewerking brouwerij
Tot slot treedt de curator in het belang van de gezamenlijke schuldeisers op en heeft hij niet in de hand óf er nog opbrengsten zijn en óf er een doorstart gerealiseerd kan worden. Dat geldt eens temeer bij faillissementen van horecazaken, waar in veel gevallen de brouwerij een sterke positie heeft vanwege de verhuur van het pand en apparatuur. De benodigde medewerking van een brouwerij aan de contractoverneming maakt het de curator soms lastiger om een doorstart van een horecaonderneming te kunnen realiseren.