artikel

Interview Oedipus: ‘Wij zijn niet naïef en Heineken komt niet met flauwekul’

Café 2402

Interview Oedipus: ‘Wij zijn niet naïef en Heineken komt niet met flauwekul’
De mannen achter Oedipus: Sander Nederveen, Paul Brouwer, Rick Nelson, Tristan Spits en Alex Mager.

Het nieuws dat de Amsterdamse craftbrouwer Oedipus deels in handen kwam van Heineken, maakte de tongen los. Waarom? Hoe? Wat? Hoeveel? Blijft Oedipus nog wel Oedipus? Klopt het dat Heineken een aandeel van 20 procent bezit? Wie kan die vragen beter beantwoorden dan Oedipus zelf. Ceo Tristan Spits over de grote stap: ‘Natuurlijk hebben we getwijfeld, maar we hebben dit goed uitgedokterd. We zijn geen naïeve jongens. En of we ooit 100 procent van Heineken zijn? Dat kan.’

Met z’n vijven timmeren Sander Nederveen, Rick Nelson, Tristan Spits, Alex Mager en Paul Brouwer sinds 2012 flink aan de weg. Bieren als Mannenliefde, Thai Thai, Gaia, Offline, Mama en Polyamorie en hun festival Planet Oedipus zorgden voor een razendsnelle opmars in de craftbeer scene.

Maar de mannen willen meer. Met het toevoegen van natuur, een eigen podium én een nieuw proeflokaal moet Oedipus Galaxy gestalte krijgen. En om dat te bewerkstelligen hebben ze een stap genomen die in de craftbeer scene gemengd ontvangen werd. Een deel van het bedrijf komt nu in handen van multinational Heineken.

Tristan Spits, ceo bij Oedipus over de overname, wat er op hen afkwam, de grote toekomstplannen en hun bierdromen, die moeten samenkomen in Oedipus Galaxy.

Hoe zijn jullie en Heineken überhaupt in gesprek geraakt?
‘De eerste contacten dateren van zo’n anderhalf jaar geleden. Willem van Waesberghe (brouwmeester van Heineken, red.) was hier en we hebben hem toen gevraagd of hij een keer voor ons team zou willen spreken. Dat heeft hij mei vorig jaar gedaan. Dat was een leuk, inspirerend gesprek en via hem heb ik Heineken leren kennen.’

En jullie liepen al met plannen rond om via een -al dan niet gedeeltelijke- overname te groeien?
‘Ongeveer een jaar geleden hebben we bij elkaar gezeten en gesproken over wat we tot nu toe bereikt hadden en waar we naar toe wilden met Oedipus.’

Met een boerderij, een eigen podium en een eigen bar kunnen we onze dromen realiseren

Waarom kwamen jullie nu met die ambities?
‘Er loopt een goed team rond en wij als directie kunnen bij wijze van spreken drie weken op vakantie gaan en dan loopt alles door. Oedipus stáát nu echt.’

Maar jullie wilden meer?
‘Nou, niet zo direct. We waren erg tevreden met wat we bereikt hadden, maar we wilden een aantal elementen toevoegen aan Oedipus die wij belangrijk vinden. Daaronder valt ‘natuur’. Mensen in de stad vergeten nog wel eens dat bier een natuurproduct is. Om dat te realiseren willen we, vlak buiten Amsterdam, een brouwerij-boerderij bouwen.’

Oedipus

Het ambitieuze plan dat Oedipus met behulp van Heineken wil realiseren: Oedipus Galaxy.

‘Het tweede is meer met muziek en cultuur doen. Dat doen we hier al in de brouwerij, maar een eigen podium, waar we zelf kunnen programmeren is een droom. Ten derde willen we meer met smaak en eten doen, in een nieuwe ruimte. Dat hebben we samengevat in een plan en dat heet Oedipus Galaxy.’

En zo’n droom kost geld.
‘Zo’n droom kost zeker geld. Maar je moet ook de ruimte hebben om die droom te realiseren. En die hebben we momenteel niet. Daarom zijn we vervolgens in gesprek gegaan met andere partijen. Brouwers, maar ook niet-brouwers.’

Waarom hebben jullie voor Heineken gekozen?
‘Ten eerste waren zij in mijn optiek het meest enthousiast over ons idee van een bierwereld creëren. Daarnaast weten ze enorm veel van merken bouwen. Bovendien maakten ze indruk als een partij die betrouwbaar is en die respect heeft voor ons.’

Natuurlijk hebben we getwijfeld. Het zou raar zijn als dat niet zo was

Daarnaast is het ‘Amsterdamse’ dat zowel zij als wij hebben een aardige bijkomstigheid. Maar vooral ook: zij snappen bier. Het zijn slimme mensen die met een goed verhaal en een gericht doel bij ons zijn gekomen. Ik heb hun verhaal ook wel proberen door te prikken, maar ze komen niet met flauwekul.’

Hebben jullie lang over deze beslissing moeten nadenken?
‘We zijn zeker niet over één nacht ijs gegaan. We hebben er lang en goed over na moeten denken. Deze stap is zó groot, dat het even duurt voordat alle puzzelstukjes op hun plek vallen en je een beetje kan realiseren waar je aan begint en dat het op alle fronten goed voelt.’

En niemand van jullie had moeite met deze stap?
‘Nee. Uiteraard is er veel gesproken over wat belangrijk voor ons was, qua voorwaarden bijvoorbeeld. Maar alle neuzen stonden wel dezelfde richting op. En dat kwam ook naar voren in de gesprekken met Heineken. Dat waren geen ingewikkelde gesprekken, we wilden dezelfde kant op. Daarom waren we er binnen een half jaar uit.’

Nooit getwijfeld? Je geeft toch een deel van Oedipus uit handen?
‘Natuurlijk. Het zou vreemd zijn als je bij zo’n grote beslissing zelf niet af en toe twijfelt. Je moet jezelf ook afvragen hoe je autonomie behoudt, hoe je niet overvleugeld wordt en meer van dat soort dingen.’

Tristan Spits (l) en Heineken’s directeur Pascal Gilet.

Autonomie lijkt me een levensader voor jullie. Is dat ook zwart op wit vastgelegd?
‘Jazeker. Ik heb met Heineken’s directeur Pascal Gilet een manifest ondertekend waarin vastgelegd is wat wij belangrijk vinden qua waarden en zelfstandigheid. Zo moet bier altijd op nummer één staan. Dat manifest is zelfs aangehecht aan het contract. Dat de samenwerking in de sfeer van het manifest plaatsvindt.’

Hoe groot is het aandeel eigenlijk dat Heineken in Oedipus neemt?
‘Dat blijft tussen Heineken en Oedipus, maar het is een minderheidsbelang.’

Uit betrouwbare bron hoorden we dat het 20 procent is.
‘Ook dan kan ik daar niks over zeggen. Dat hebben we zo afgesproken met Heineken. Als je over getallen gaat praten, leidt dat af van het verhaal waar het over gaat.’

Of Heineken ooit 100 procent eigenaar wordt? Dat kan, maar dat is nu niet belangrijk

Dat kan, maar het maakt wel veel duidelijk of het aandeel bijvoorbeeld 20 procent is of 50.
‘Ik kan me dat voorstellen. Maar ik kan er alleen over zeggen dat het een minderheidsbelang is. Ik vind het wel belangrijk daarbij aan te tekenen dat we niet als naïeve jongens in het diepe zijn gesprongen om onze droom koste wat het kost na te jagen. Dit is ook van Heineken’s kant een serieuze verbinding om Oedipus Galaxy gestalte te geven.’

Als je kijkt naar Heineken en Lagunitas: dat begon net als bij jullie met een minderheidsbelang en nu is Heineken voor 100 procent eigenaar van Lagunitas. Zou dat bij jullie ook kunnen gebeuren?
‘Dat zou kunnen, maar dat is nu niet belangrijk. De toekomst is de toekomst.’

Als een grote brouwer een aandeel neem in een kleine, of als er een overname plaatsvindt, krijg je vaak reacties. Mensen vinden jullie dan niet meer craft of noemen jullie sell outs.’
‘Tsja…de reacties vielen me eerlijk gezegd ontzettend mee. Ik had erger en meer verwacht. Bovendien zag je dat na de eerste stroom negatieve reacties op social media, mensen het ook voor ons gingen opnemen.’

Tristan Spits met de oorkonde voor de 2e plek voor Offline op Misset Horeca’s Amsterdamse Bierkaart.

Raakt het je?
‘Nou voorop gesteld: ik vind het prettig dat iedereen vrij is zijn of haar mening te ventileren. Maar soms vraag ik me dan wel af of ze goed geïnformeerd zijn over waar ze het over het hebben. Maar we trekken het ons niet persoonlijk aan en nemen er ook geen aanstoot aan. We zijn het er niet mee eens, maar goed: Agree to disagree zeg maar.

Wat gaan we nu concreet merken van jullie samenwerking?
‘Dit jaar, maar vooral vanaf komend jaar, gaat Heineken ons met distributie ondersteunen. Dan zullen onze bieren meer een landelijk merk gaan worden. Retail is al best ok, maar Heineken gaat ons nu actief verkopen. Zo krijgen onze bieren een écht groot podium.’

Iedereen mag een mening hebben over deze deal: wij nemen er geen aanstoot aan

‘En wat ze ook toevoegen, als wij daar behoefte aan hebben, is kennis. Kennis over brouwen, technologie, ingrediënten en meer op dat gebied. Dat is een manier van ons om nóg beter onze bieren te begrijpen. Als kleine brouwer hebben wij daar best stappen in gemaakt. Maar een lab en kwaliteitscontroles…dat is iets waar we nog stappen kunnen maken.’

En de boost aan Galaxy betekent dat jullie je boerderij, podium en proeflokaal gaan realiseren?
‘Ja. We moeten over ongeveer twee jaar weg uit ons huidige pand. Dat pand omvat nu een brouwerij waar je kan eten en drinken én waar optredens zijn. Dat gaan we nu splitsen in drie aparte entiteiten. Een boerderij, de Brewclub en een nieuwe bar. Die boerderij komt net buiten Amsterdam, de Brewclub, een muziekpodium waar ook gebrouwen wordt, en de nieuwe bar komen in Amsterdam.’