artikel

Goede voorbereiding op de btw-verhoging

Horeca 2022

Het lage btw-tarief gaat 1 januari 2019 omhoog van 6 naar 9 procent. Het hoge tarief blijft staan op 21. De verhoging van het lage tarief heeft directe gevolgen voor de horeca. Hoe kunnen horecaondernemers zich hierop voorbereiden? Wat zullen de gevolgen zijn en hoe gaan collega-ondernemers om met de btw-verhoging?

Goede voorbereiding op de btw-verhoging

BTW horeca

Binnen de horeca raakt de btw-verhoging alle inkopen, met uitzondering van alcoholhoudende dranken. Ook bier tot 0,5% en wijn tot 1,2% vallen onder het lage tarief. Het nieuwe btw-tarief heeft impact op de administratie, de prijzen van goederen en diensten en de facturatie en btw-aangifte bij de jaarovergang. Maar een ondernemer die de btw-verhoging exact doorberekend aan de consument, boekt een gelijkblijvend resultaat: je ontvangt meer btw maar dat draag je ook weer af aan de belastingdienst.

Een horecaondernemer die nu – nog in 2018 – het verzoek krijgt voor een offerte voor een partij in maart 2019 moet uitgaan van het tarief van 9 procent. Verkoopt je bedrijf nu al kaartjes voor een nieuwjaarsgala op 1 januari of voor een carnavalsbuffet, dan mag je die kaartjes dit jaar verkopen tegen 6 procent btw. Pas voor betalingen vanaf 1 januari 2019 geldt het 9 procent-tarief.

Kassabonnen aanpassen

Rene Bogaart van Big Horeca – hieronder vallen onder andere de zaken Pavarotti Zoetermeer, Gina, Clooney, Volle Maan en nieuw te openen Pavarotti’s in Leiden, Delft en Kijkduin – is er nog niet uit wat hij doet: doorbereken of de btw-verhoging voor eigen rekening nemen. ‘Ik ben eigenlijk een beetje bang voor negatieve geluiden: dat de horeca wéér duurder wordt. Van die prijsdiscussie wil ik wegblijven. Maar als ik niets doorbereken, wordt mijn eigen marge kleiner. Dat snap ik ook wel. Op kantoor zijn ze al wel aan het calculeren maar op onze najaarskaart is nu in ieder geval nog geen verhoging doorgevoerd. Onze Vectron kassa’s van Eijsink kunnen we centraal aanpassen. Dat is één handeling. Dus op 1 januari volgend jaar krijgen onze gasten wel direct een kassabon waarop het btw-tarief van 9 procent staat.’

Gedeeltelijk doorvoeren

Claire van Campen, general manager van het American Hotel in Amsterdam, laat weten dat het hotel de btw-verhoging niet overal doorberekent. ‘We kijken er heel specifiek naar. Hebben we de prijzen het afgelopen jaar al verhoogd? Hoe is de marge? Kunnen we inhoudelijk aanpassingen doen? Een ontbijtplateau voor gasten blijft bijvoorbeeld €14,50 kosten. Het ontbijtbuffet gaat van €22,50 naar €23,50. ‘Dat is niet alleen de btw-verhoging maar de inkoopprijs van producten stijgt ook.’ Wat betreft grote offertes voor 2019 is het hotel ingedekt. ‘In onze voorwaarden staat dat een eventuele verhoging van de btw doorberekend wordt.’

Waarom de verhoging?

De belastingmaatregel wordt genomen omdat er twee  belastingschijven komen. Veel mensen gaan daardoor minder belasting betalen, maar het betekent wel dat het Rijk ergens anders geld vandaan moet halen. Niet alleen de horeca heeft te maken met de btw-verhoging, ook supermarkten, kappers, schoenmakers en fietsenmakers. Daarnaast wordt ook de krant en leidingwater duurder.  Hoewel uit berekeningen van het Rijk blijkt dat iedereen er door lastenverlichting op andere vlakken uiteindelijk op vooruit gaat, is er veel kritiek op de maatregel. Zo denkt MKB Nederland dat de verhoging desastreuze gevolgen heeft voor de horeca, met name in de grensregio’s.

Ze liet een onderzoek doen door Panteia waaruit blijkt dat vooral Limburg en de regio Arnhem/Nijmegen hard worden getroffen. Het verlies ramen ze op €456 miljoen. De effecten van een btw-verhoging zijn in de grensstreken groter dan elders in het land, omdat Nederlanders dan over de grens hun boodschappen zullen doen of in Duitsland of België meer gebruikmaken van de horeca. MKB Nederland: ‘Duitsers en Belgen zullen er op hun beurt bij hogere prijzen in Nederland eerder voor kiezen om in eigen land te blijven.’

Checklist btw

  • Menukaarten aanpassen, vergeet de drankenkaart niet
  • Website aanpassen; boekingssites aanpassen
  • Afreken- en kassasystemen aanpassen
  • Voorraadbeheersystemen en codes in administratie aanpassen
  • Aanpassen facturatie en btw-aangifte bij de jaarovergang.

KHN is ook tegenstander van de btw-verhoging. Voorzitter Robèr Willemsen: ‘Het lijkt een kleine stap, maar de impact is groot. Want horecaondernemers werken met kleine marges. De verhoging van de lage btw zorgt er al voor dat de dagelijkse boodschappen van alle Nederlanders duurder worden. Als de eerste levensbehoeften duurder worden, blijft er dan nog geld over om uit eten te gaan of te overnachten in een hotel?’, vraagt Willemsen zich af.

Doorbereken aan gasten

De Rabobank berekende hoeveel euro huishoudens gemiddeld per maand aan horecadiensten besteden en wat het effect is wanneer horeca de btw-verhoging doorberekent aan haar gasten. Voor huishoudens in de laagste inkomensgroep zouden de kosten voor horeca met €1,80 per maand toenemen indien ze even vaak uit eten zouden gaan. Voor huishoudens in de hoogste inkomensgroep is dit €6,30. De maandelijkse uitgaven van Nederlandse huishoudens aan hotels, vakantiehuisjes en appartementen liggen gemiddeld een stuk lager. Deze kosten zullen dan ook minder stijgen bij een btw-verhoging. Ook zal de impact van de verhoging in de horeca afhangen van het soort dienst dat wordt verkocht. Restaurants in het hogere segment kunnen hun prijzen vaak gemakkelijker verhogen dan fastfoodrestaurants en restaurants in het middensegment. Dit vanwege de sterkere concurrentie. Daarnaast hebben de mensen die naar duurdere restaurants gaan over het algemeen meer te besteden, waar-
door ze minder sterk reageren op prijsverhogingen.

Drie opties voor de btw-verhoging

Wat kun je als horecaondernemer nu precies doen om de btw-verhoging op te vangen? ‘De btw-verhoging van
1 januari 2019 valt midden in het winterseizoen van de horecaondernemer’, aldus Martin Witt, een in horeca
gespecialiseerde accountant van DRV Accountants & Adviseurs. De nieuwe menukaart is vaak in november al ingevoerd. Eigenlijk zijn er drie opties.
1. De eerste optie is om de prijzen van de gerechten op de menukaart per 1 januari 2019 te verhogen. Qua omzet en kostprijs is er dan geen effect.
2. De tweede optie is om bij het vaststellen van de menukaart eind 2018 alvast rekening te houden met de verhoging. Dat betekent voor de laatste maand van 2018 een wat hogere omzet en dus wat extra marge.
3. De derde optie is om de prijzen niet te verhogen en de btw-verhoging voor eigen rekening te nemen. Gevolg hiervan is dat het uiteindelijke financiële resultaat lager uitvalt.
Martin Witt: ‘Ik zou horecaondernemers alleen de eerst twee opties adviseren, waarbij de tweede het meest aantrekkelijk is.’ Witt ziet ook geen problemen in het communiceren van de verhoging naar de gast. ‘Naar verwachting zal de tariefstijging niet leiden tot een ander consumentengedrag. Dus is er niets om je zorgen over te maken.’

Advies Ton Lenting

Ton Lenting van training- en adviesbureau Lenting en Parners: ‘De bedrijven die wij begeleiden, hebben we geadviseerd om de prijsstijgingen nu al door te voeren. Veel restaurants hebben de winterkaart al ingevoerd, dan is het gek om in januari opnieuw een prijsstijging door te voeren’, zegt Ton Lenting. Bovendien noemt hij de prijselasticiteit in de branche nu heel hoog. ‘De prijs is veel minder een issue geworden voor de consument, veel belangrijker is de sfeer en ambiance in een horecazaak.’ Lenting denkt dan ook niet dat de verhoging enorme gevolgen gaat hebben in de branche. ‘De verhoging van het lage btw-tarief is vervelend, maar anderzijds zitten we ook in een – weliswaar geen gouden – maar platina tijd. Dan moet je niet te bang zijn om die prijzen op tijd te gaan verhogen.’

Wat doen ondernemers?

Rogier van Dam van sterrestaurant Lastage in Amsterdam: ‘Wij passen de prijzen bij aanpassing van de menukaart binnenkort gelijk aan. Het is natuurlijk onzin om dat een kleine maand later nog eens te doen.’ Collega-ondernemer Victor Fielmich, eigenaar van restaurant Elvi in Utrecht, gaat de verhoging deels doorbereken aan de gast. Het restaurant heeft een Bib Gourmand, een onderscheiding van Michelin. De bandenfirma kent deze onderscheiding toe aan restaurants die een driegangenmenu aanbieden voor maximaal €37. Fielmich: ‘We willen niet over die grens van €37 gaan. Utrecht is Amsterdam niet en €37 voor een menu vragen in de hoofdstad kan makkelijker dan hier. Dus we moeten gewoon iets creatiever zijn. Zowel wat betreft koken als inkopen. Over aanpassingen in de systemen maakt de horecaondernemer zich niet zo druk. ‘Onze oude kassa is zo aangepast. Daarnaast is 1 januari sowieso een datum waarop we ieder jaar de administratieve zaken doornemen met onze boekhouder.’

Tips

  • Extra voorraad lage btw-artikelen in 2018 inkopen.
  • In 2018 verkochte menu’s mogen in 2019 zonder extra verrekening genuttigd worden.

Harrie Baas van het recent geopende Harries Wine & Deli in Rotterdam gaat in januari pas de prijzen aanpassen. ‘Ik geloof in transparantie, dat doe ik ook met de prijsstelling van mijn wijnen en dus ook met het doorberekenen van de btw-verhoging. In januari gaat deze verhoging in, dus pas dan voer ik de verhoging door. Zo kan ik het verantwoorden naar mijn gasten.’
Janneke Eerbeek van het met een Bib Gourmand bekroonde restaurant Het Oude Gemeentehuis in Rhenen stelt ook dat er nóg creatiever moet worden gedacht over gerechten. ‘De maximale prijs van een Bib-menu gaat in 2019 niet omhoog. Wij vragen voor drie gangen al €37. Een Bib is voor ons erg belangrijk. Het bedrag is al niet ruim, dus moet je nog scherper gaan calculeren als ondernemer of iets gaan doen met de prijzen van een extra gang, water of koffie.’

Voor eigen rekening

Sven Sallearts, mede-eigenaar van restaurant Pesca in Amsterdam neemt de btw-verhoging voor eigen rekening. ‘We hebben een bijzonder goed jaar gedraaid, we plussen meer dan 30 procent. Het hebben van een scherpe prijsstelling vinden we heel belangrijk. Daarom  nemen we de verhoging voor eigen rekening.’
Mike Vrijdag van sterrestaurant Strandlodge in Winterswijk zegt op zijn beurt geen concessies te gaan doen op kwaliteit. ‘Leveranciers verhogen ook bijna elk jaar de prijzen. Vaak rekenen we dat niet door. Deze btw-verhoging gaan we wel doorberekenen aan de gasten. Dat zal niet als een verrassing komen want de supermarkten zullen dat ook doen.’ KHN stelt dat de verhoging ook effect zal hebben op het aantal gasten uit het buitenland. Mike Vrijdag – in Winterswijk vlak bij de Duitse grens – verwacht dat niet. ‘Je praat over minder dan een euro per gast, daar zal geen Belg of Duitser voor afhaken’, zo meent de chef-kok en ondernemer.

Reageer op dit artikel