artikel

Bezettingsgraad omhoog voor hotel met zorg

Hotel 927

Bezettingsgraad omhoog voor hotel met zorg
Foto: Van der Valk

Veel hotelkamers zijn niet ingericht op mensen die zorg nodig hebben. Een gemiste kans, zeggen betrokkenen. Door kamers aan te passen en ook geschikt te maken voor zorg, kan de bezettingsgraad eenvoudig omhoog.

Een kwartiertje, meer tijd is er niet nodig om een voor zorg geprepareerde hotelkamer geschikt te maken voor een gast in een rolstoel. De beugels bij het toilet en de douche worden erop gedraaid, het bed in de juiste stand gezet en klaar. Het klinkt eenvoudig, toch zijn er maar weinig hotels die zich profileren met kamers die geschikt zijn voor zorggasten. ‘Terwijl je op een heel eenvoudige manier je bezettingsgraad kunt opschroeven’, zegt Marc Smulders van de Amiki Group, gespecialiseerd in het ‘zorgklaar’ maken van hotelkamers.

Het aantal ouderen neemt toe en mensen blijven langer op zichzelf wonen. Tegelijk staat de zorg onder druk. Het aantal verzorgingstehuizen neemt af en ziekenhuizen laten mensen zo snel mogelijk naar huis gaan, een nacht in een ziekenhuis is immers duur. Er is dus behoefte aan plekken die een aangenaam verblijf combineren met zorg. Dit kan in zorghotels, voornamelijk opgezet door zorginstanties. Leegstaande verpleeghuizen, bejaardentehuizen en slecht renderende hotels worden omgebouwd tot zorghotels, waarbij een zorggroep de exploitatie verzorgt. Ook de hotellerie ziet kansen in het aanbieden van verblijf met zorg, bijvoorbeeld via samenwerking met thuiszorgorganisaties. Zeker als het gaat om minder complexe zorg.

Voorzien in behoeften

Hotels die zijn ingericht om zorg aan te bieden voorzien in meerdere behoeften. In de eerste plaats kunnen zorgbehoevenden op deze manier er gemakkelijker tussenuit. Daarnaast kan een dergelijk hotel als brug fungeren tussen ziekenhuis en thuis. Als een operatie achter de rug is, is niet iedereen klaar om daadwerkelijk naar huis te gaan. Soms is de thuissituatie er niet op ingericht, bijvoorbeeld vanwege trappen en drempels, een andere keer moet de operatie mentaal eerst een plek krijgen. Ook kan een dergelijk hotel dienen om een mantelzorger even op adem te laten komen.

Zorghotels

Foto: Op Duin

Smulders richt zich met zijn bedrijf op reguliere hotels die ook zorggasten willen ontvangen en daarvoor hotelkamers willen ombouwen, zonder dat de functie van een hotelkamer wordt gewijzigd. In andere woorden: na een verbouwing of renovatie kan de hotelkamer in een handomdraai worden omgezet naar een zorgkamer en vice versa. Reguliere gasten merken niet dat de kamer ook geschikt is voor zorg. Sterker nog: ‘Voor een ‘normale’ gast is dit een extra luxe kamer’, zegt Smulders. ‘Ik durf te stellen dat wij er vier sterren-plus van maken.’

Box als hart van de zorgkamer

Smulders voegt niet alleen de functie zorg toe, hij geeft de kamers ook direct een upgrade, bijvoorbeeld door domotica toe te passen. De ‘Amikibox’ vormt het hart van de hotelkamer. De box regelt toegang tot de hotelkamer, klimaat, bediening van de interactieve tv-schermen en verlichting.

Daarnaast is met de Amiki-box de vrijgave van de zorg-gerelateerde onderdelen in de kamer te regelen. Is een kamer geboekt als zorgkamer, dan worden het toilet en de wasbak in hoogte versteld en kan het bed worden bediend. Is de kamer geboekt als een normale hotelkamer, dan maakt de medewerker met een druk op de knop de bediening van deze onderdelen voor de gast onmogelijk. ‘Het bed is een boxspring die in het geval van een zorggast in alle standen gezet kan worden. Voor een normale hotelgast is het gewoon een normaal bed, waar niets mee valt te doen’, legt Smulders uit.

Zorghotels

Een in hoogte verstelbaar bed is de basis van elke zorghotelkamer. – Foto: Op Duin

Als een hotelkamer minimaal 32 vierkante meter groot is, kan die toegankelijk worden gemaakt voor rolstoelgebruikers, stelt Smulders. Het M Hotel in het Belgische Genk is het eerste hotel dat door de Amiki Group onder handen wordt genomen. Het hotel behoort tot de Different Hotels van Peter Geurden. Nadat eerst één kamer als pilot zorgklaar werd gemaakt, wordt nu gewerkt aan de ombouw van acht kamers op de vierde verdieping. ‘Meer kamers kon niet, want die hadden andere afmetingen.’ Mogelijk gaat Smulders nog meer hotels van Geurden onder handen nemen.

Betere bezettingsgraad

Voor hoteliers is er snel winst te behalen, denkt Smulders. ‘Buiten Amsterdam en Rotterdam gerekend heeft een gemiddeld hotel in
Nederland een hotelbezetting van circa 70 procent. Als je de bezettingsgraad omhoog kunt krijgen door een nieuwe doelgroep, zoals de zorg, aan te boren, dan is dat natuurlijk voor veel hoteliers welkom. Vanuit de zorg is er wel vraag naar dergelijke kamers.’

Om kamers zorgproof te maken, moet wel worden geïnvesteerd. Smulders hanteert als vuistregel dat de renovatie of verbouwing
30 procent hoger uitkomt. ‘Daarvoor krijg je een betere bezettingsgraad, kun je meer vragen voor de kamer en is de kamer duurzamer gemaakt, waardoor de energiekosten fors omlaag kunnen.’

Samenwerking met thuiszorg

Op Texel biedt thuiszorgorganisatie Omring zorg aan voor mensen die op het eiland vakantie willen vieren. Dat geldt zowel voor hotels als andere vakantieverblijven. Minstens twee maanden van tevoren moet de thuiszorgorganisatie worden ingelicht, waarna er afspraken worden gemaakt hoeveel zorg er wanneer nodig is. Volgens een medewerker van Omring is er veel vraag naar. ‘We moeten zelfs af en toe een stop hanteren, omdat we het anders te druk krijgen.’

Eén van de Texelse hotels waarbij zorgcliënten terecht kunnen is Grand Hotel Opduin, dat twee suites heeft voor mindervaliden. In een bestaande suite zijn verschillende aanpassingen gedaan, zoals een elektrisch hoog-laagbed, een douchecel met wegklapbare deuren en handgrepen en een ruimer zitgedeelte. De kamer is te bereiken met een lift. Restaurant, lobby en terras zijn zonder drempels met de rolstoel bereikbaar. Volgens een medewerker worden de suites een paar keer per maand gebruikt door mindervaliden. ‘Ook nu is één kamer bezet. Door een gast die ook gebruik maakt van de thuiszorg, met tillift en speciaal bed.’ Is er geen mindervalide in het hotel, dan wordt de kamer ingezet voor valide mensen.

Zorghotels

Badkamers in een zorghotel zijn groter dan reguliere, zodat ook gasten in een rolstoel er gebruik van kunnen maken. – Foto: Amiki Group

Kamers voor minder validen

In Brabant was er een vergelijkbaar project ‘Een vakantie zonder zorgen in de Brabantse Kempen’, waarbij verblijfsaccommodaties, als Hotel De Moriaan in Oirschot, samenwerkten met thuiszorgorganisatie JorisZorg. Uiteindelijk is dit project ter ziele gegaan wegens
gebrek aan vraag. Gevraagd naar het waarom, zegt projectbegeleider Charlotte Michielse dat het mogelijk te wijten was aan een geringe naamsbekendheid. ‘We hadden maar een heel klein promotiebudget.’ De Moriaan biedt nu zelfstandig de kamer aan, al dan niet in combinatie met thuiszorg. Met succes, begin maart kregen eigenaren Ad en Lian van de Wal een Duim uitgereikt door de gemeente Oirschot. Een Duim is een aanmoediging op weg naar De Pluim voor uitstekende toegankelijkheid voor mensen met een lichamelijke beperking.

Meer hotels bieden mindervalide kamers aan, soms ook met thuiszorg. Zoals Hotel Tjaarda in Oranjewoud bij Heerenveen. In dit hotel is één kamer ingericht voor mindervaliden. Gasten regelen vervolgens zelf met thuiszorgorganisatie Friese Wouden de zorg die ze nodig hebben. ‘We hebben vaste gasten die dit jaarlijks zo regelen’, zegt medewerker Ellen van Slooten.

Van der Valk Care

Een stap verder dan het aanbieden van een kamer voor mindervaliden gaat het Van der Valk Hotel in Tiel. Sinds 2017 worden hier
onder de noemer van ‘Van der Valk Care’ zorgkamers aangeboden, waarbij de zorg is inbegrepen. In één vleugel van het hotel zijn de
kamers zo gebouwd dat mensen die een lichte vorm van zorg nodig hebben er kunnen verblijven. Vaak betreft dit mensen die na een heup- of knieoperatie zijn ontslagen uit het ziekenhuis, maar nog niet thuis kunnen zijn. Ook gaat het om mensen die zorg nodig hebben en er een weekje tussenuit willen.

‘We zijn geen zorghotel, maar een hotel met zorg’, legt operationeel manager Chantal van der Horst uit. Aanvankelijk richtte Van der Valk Care zich ook op eerstelijnsverblijf, maar de vergoedingen van de zorgverzekeraar zijn aan de lage kant, waardoor het kostentechnisch niet haalbaar is.

Zorghotels

Een zorgkamer is bijna net als elke andere kamer. – Foto: Van der Valk

Schommelende vraag

Op dit moment zijn er in Tiel 12 kamers in gebruik als zogeheten care-kamers, maar dit aantal is eventueel uit te breiden naar 20 of zelfs 60 kamers. De ervaring tot nu toe leert dat het aantal zorggasten behoorlijk schommelt. ‘Sommige periodes zitten we helemaal vol, andere momenten is de toeloop minder’, zegt Van der Horst.

Rond Kerst bijvoorbeeld is er weinig vraag naar de kamers, want dan wordt er in het ziekenhuis veel minder geopereerd. Soms is het hotel volgeboekt door reguliere gasten, waardoor de care-kamers aan het hotel worden teruggegeven, zoals tijdens Appelpop, een groot festival in Tiel. De kamers zijn op een eenvoudige manier aan te passen, zodat reguliere gasten niet het idee hebben dat ze in een zorgkamer te zitten. De hoog-laagbedden worden in de laagste stand gezet en de beugels naast het toilet worden verwijderd.

Om de benodigde handen aan het bed aan te bieden, werd eerst samengewerkt met een zorgbureau en een thuiszorgorganisatie. De samenwerking bleek echter niet het gewenste resultaat te leveren, waarop Van der Valk zelf personeel in dienst nam. Maar omdat het aantal zorggasten schommelt, was ook dit niet de ideale oplossing. Sinds kort werkt Van der Valk Care daarom met een eigen poule van acht tot tien zzp’ers. ‘Dat werkt voor ons het beste, juist omdat het aantal zorggasten fluctueert’, aldus Van der Horst.

Zorghotels

Naast hotels met zorg of hotels met invalidenkamers zijn er ook zorghotels. De zorg die hier geleverd wordt, kan behoorlijk in zwaarte verschillen. Volgens schattingen zijn er tussen de 50 en 100 zorghotels, maar hoeveel dit er exact zijn, is niet bekend, zelfs niet bij de Stichting Nederlandse Herstellingsoorden en Zorghotels (SNHZ). ‘Bij ons zijn circa 20 zorghotels aangesloten, maar dat zijn alleen de zorghotels die voldoen aan door ons gestelde kwaliteitseisen, zowel op het gebied van zorg en veiligheid als op gebied van comfort en gastvrijheid’, zegt een woordvoerder.

Zorghotels

Foto: De Moriaan

Meestal zijn de zorghotels opgezet door zorginstanties, maar hotelier Rith Groot vormt een uitzondering. De eigenaar van Hotel Zuiderduin in Egmond aan Zee zegt in de Alkmaarsche Courant in dezelfde plaats een zorghotel met 18 tot 25 kamers te willen bouwen voor mindervaliden, voor €4 tot 5 miljoen. Zorghotel Roermond bewandelt een omgekeerde weg. Eigenaar De Zorggroep biedt sinds eind vorig jaar vijf kamers commercieel aan, ook voor mensen die geen zorg nodig hebben. Reden hiervoor is de grote vraag. ‘We merken dat we wekelijks enkele mensen bij de receptie krijgen die ontslagen zijn in het naastgelegen Laurentius Ziekenhuis. Zij hebben geen revalidatie nodig, maar vinden het toch wel fijn om nazorg te krijgen. Via deze service kunnen we het deze groep mensen makkelijker maken’, zegt een woordvoerder.

Goedkoper alternatief voor ziekenhuis

Zorghotel Domstate getransformeerd tot 4-sterren hotel

Zorghotel Domstate getransformeerd tot 4-sterren hotel

Door gebruik te maken van zorghotels en gelijksoortige instellingen kan er veel geld worden bespaard. Een nachtje ziekenhuis kost
gemiddeld zo’n €900 tot €1100. Voor een fractie van die kosten kunnen zorghotels een overnachting met gelijkwaardige zorg leveren. Hiermee kan de zorg dus honderden miljoenen besparen, zo becijferde Care Expert in een onderzoek.

‘Ziekenhuizen willen de verblijfsduur van patiënten steeds verder beperken tot diagnose en behandeling. Dan vormen zorghotels een mooie oplossing’, zegt Christine Rompa van zorgverzekeraar Zilveren Kruis. ‘Het is een win-winsituatie’, vindt Smulders. ‘Goed voor de zorg en goed voor de hotellerie.’