Toerisme is wereldwijd verantwoordelijk voor circa 7% van de totale CO2-uitstoot, waarbij naast de luchtvaart, ook de hotelbranche een aanzienlijk aandeel heeft. Na een eerste golf van laagdrempelige energiebesparende maatregelen stokt de verdere verduurzaming in de sector. Verschillende hotels maken een pas op de plaats met investeringen vanwege economische onzekerheid en de op handen zijnde btw-verhoging.
Ook de gast werkt niet mee: uit de ING Vraag van Vandaag blijkt dat duurzaamheid bij een meerderheid van de hotelgasten nauwelijks tot geen rol speelt in de hotelkeuze. 'Toch is een verdere verduurzaming onvermijdelijk om de sector toekomstbestendig te maken', zo stelt ING. 'Dit vraagt om een duidelijk en consistent overheidsbeleid én een actievere vraag naar duurzamere oplossingen vanuit hotelgasten en andere partners.'
Concrete klimaatambities ontbreken
Uit een inventarisatie van ING Research onder de twintig grootste hotelketens die actief zijn op de Nederlandse markt blijkt dat meer dan de helft van de hotelketens geen concrete klimaatdoelen openbaar heeft gepubliceerd. Sommige hotelketens hebben niet meer dan een algemene mvo-verklaring op hun website staan. Bovendien zijn veel duurzaamheidsrapporten van hotelketens zeer summier, ook die van enkele grote internationale ketens.
Horeca dit jaar terughoudend
Nadat Nederlandse horecabedrijven, waaronder hotels, restaurants en vakantieparken, de afgelopen jaren een inhaalslag hebben gemaakt wat betreft investeringen in energiebesparing, wordt er dit jaar een pas op de plaats gemaakt. Dit komt doordat de meest laagdrempelige investeringen op het gebied van water- en energiebesparing, zoals waterbesparende douchekoppen en led-verlichting, inmiddels zijn gerealiseerd.
Een verdere verduurzaming vraagt om forse investeringen, waar veel hotels en hotelketens mee willen wachten, onder meer vanwege de economische en geopolitieke onzekerheid. Daarnaast geven meerdere hoteliers aan een pas op de plaats te maken met duurzame investeringen vanwege alle onzekerheid rondom de geplande btw-verhoging in 2026.
Duurzamer gedrag bij hotelgasten stimuleren
Naast energie- en waterbesparingen zijn afvalreductie, het tegengaan van voedselverspilling en duurzamer gedrag bij hotelgasten eveneens cruciale factoren om de CO2-uitstoot verder te verlagen. 'Gedragsverandering van hotelgasten bewerkstelligen is in theorie een relatief goedkope oplossing die aanzienlijke CO2-besparing kan opleveren.
Door hotelkamers minder vaak schoon te maken en handdoeken niet dagelijks te wisselen kan op het water- en energieverbruik worden bespaard. Hotels zetten hier dan ook steeds vaker op in, al mag het niet ten koste gaan van comfort, is de heersende overtuiging in de sector', zo stelt de bank.
Duurzaamheid speelt nauwelijks tot geen rol in de hotelkeuze
Hoe duurzaam is het gedrag van de hotelgast? Duurzaamheid speelt bij een meerderheid (77%) van de hotelgasten in de praktijk vaak nog geen belangrijke factor in de hotelkeuze, zo blijkt uit de ING Vraag van Vandaag. Opvallend is dat dit ook geldt voor een meerderheid van de twintigers, of wel de zogenoemde GenZ-generatie, die veelal als meest duurzame generatie wordt gezien.
Ondanks een groeiend bewustzijn op het gebied van duurzaamheid blijft prijs voor de meeste gasten de doorslaggevende factor in de hotelkeuze. Bijna 80% van de hotelgasten is niet bereid extra te betalen voor een duurzamere kamer. Circa 20% is dat wel, voornamelijk gasten van 60 jaar en ouder.
Huidige financiële beloningen lijken weinig effectief
Kleine financiële prikkels, zoals korting of een gratis drankje, lijken weinig effectief om hotelgasten tot duurzamer gedrag te bewegen. Uit de ING Vraag van Vandaag blijkt dat slechts één op de tien hotelgasten bereid is de dagelijkse schoonmaak over te slaan als daar een kleine beloning tegenover staat.
Voor het overslaan van de dagelijkse handdoekenwissel is de bereidheid nog lager: 5% van de gasten gaat hiermee akkoord in ruil voor een gratis drankje. Het invoeren van een toeslag voor bijvoorbeeld de dagelijkse schoonmaak heeft een grotere impact. Zo ziet een meerderheid van de hotelgasten hiervan af als er extra kosten aan verbonden zijn.
Transitie naar een duurzamere sector
'Hoewel veel hotels al stappen hebben gezet op het gebied van duurzaamheid, is verdere verduurzaming nodig om de sector toekomstbestendig te maken', stelt Sjuk Akkerman, Sector Banker Leisure en Services bij ING. 'De overheid kan hierin een belangrijke rol spelen door een betrouwbaar kader en financiële prikkels te bieden.'
'Tegelijkertijd moeten hotelgasten en andere stakeholders, zoals touroperators en boekingsplatformen, gestimuleerd worden om bewustere en duurzamere keuzes te maken. Dit creëert ruimte voor een rendabele business case rondom verduurzaming. Met consistente regelgeving, betrouwbare data en slimme businessmodellen kan de transitie naar een duurzamere sector worden versneld. Dit vraagt om een goed samenspel tussen overheid, sector en hotelgasten.'
