De realisatie kent flink wat hobbels: nu ligt de bouw van het nieuwe Grand Hotel Britannia stil na de vondst van PFAS. Het hotel wordt ontwikkeld door projectontwikkelaar AVV Beheer, dat al zo’n 23 jaar geleden voor het eerst plannen maakte voor dit hotel. Sinds 2020 werken VG-D Vastgoedontwikkeling, hotelexploitant Kloeg Collection en Team Concepts en Team Leisure, ook betrokken bij het hotel in de Timmerfabriek in Vlissingen, mee in ‘Team Brit’.
Het gebouw van 18 verdiepingen krijgt 189 kamers tot en met de twaalfde verdieping. Vanaf de dertiende verdieping zijn er zestien royale appartementen. Naast de receptie en lobby op de begane grond komen een lounge bar, brasserie en restaurant. Op de achttiende verdieping komt een sky-restaurant, waarvan de ontwikkelaars nu al uitspreken dat het van Michelin-sterrenniveau gaat zijn. Het hotel krijgt daarbij boetieks en wellnessvoorzieningen. Opening was voorzien voor 2024, precies 100 jaar nadat de naam Britannia aan deze plek werd verbonden.
Bouw Grand Hotel Britannia stil om PFAS
Maar voor het zover is, moet eerst de PFAS-vervuiling worden opgelost. Dat de concentraties in de bodem te hoog zijn, heeft de ontwikkelaar zelf gemeld bij de gemeente nadat dit bij grondonderzoek naar voren was gekomen. Dat onderzoek werd gedaan in aanloop naar de aanleg van een parkeerkelder van acht meter diep. ‘Dit is iets dat je liever niet tegen zou komen, maar we zijn blij dat er geen acuut gezondheidsgevaar is’, laat een woordvoerster van AVV Beheer weten. Het bedrijf hoopt goede afspraken met de gemeente te maken over sanering. Van de kosten en de vertraging kan de woordvoerster nog geen inschatting maken.
De bron van de vervuiling is niet zeker, maar in het GGD-rapport staat wel dat het volgens het bureau dat de bodem onderzocht ‘plausibel’ is dat het komt door blusschuim. Dat bevatte vroeger PFOS, een bewezen schadelijke stof uit de PFAS-familie die voor veel toepassingen verboden is sinds 2008. ‘Op het terrein zijn vroeger demonstraties van hulpdiensten geweest’, voegt de woordvoerster van AVV eraan toe.
De GGD raadt aan ‘het verwaaien van grond te voorkomen zodat omwoners en passanten niet onnodig worden blootgesteld’. Dat vindt ook de milieudienst van Zeeland, de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD). Betrokkenen overleggen over het zo snel mogelijk afdekken van het terrein. De vervuiling zit niet direct aan de oppervlakte. ‘Maar als een storm opsteekt, weet je niet of het zich toch kan verspreiden’, legt de woordvoerster van de gemeente uit.
De afkorting PFAS staat voor poly- en perfluoralkylstoffen. Dat zijn chemische stoffen die amper afbreekbaar zijn in het milieu en in verband worden gebracht met kanker, verhoogd cholesterol en voortplantingsproblemen.
Kloeg Collection
Michel Kloeg uit Zoutelande, die met zijn Kloeg Collection veel hotels langs de Walcherse kust uitbaat, ontfermt zich over de exploitatie van Grand Hotel Britannia. Kloeg Collection werkt onder meer aan een boutique hotel in Goes en opende in april 2022 lofthotel De Timmerfabriek in Vlissingen.
Grand Hotel Britannia wordt voor een groot deel elektrisch voorzien van warmte en warm water. Volledig gasloos kan het hoge complex niet worden. Voor warm water op de hoogste verdiepingen is een gasvoorziening nodig.
Grand Hotel Britannia moet het eerste vijfsterrenhotel van Zeeland worden, met de sfeer van de ‘roaring twenties’ uit het begin van de vorige eeuw.
Historische naam op historische plek
Die periode is niet geheel toevallig gekozen, wijst een blik op de geschiedenis uit. Al in 1886 werd op deze plek aan de Boulevard Evertsen in Vlissingen, op initiatief van de burgemeester die de stad als strandbestemming op de kaart wilde zetten, Grand Hôtel des Bains gebouwd met 56 kamers.
In 1924 nam de Stoomvaart Maatschappij Zeeland het – toen tanende – hotel over, verdubbelde het aantal kamers met een flinke uitbreiding en veranderde de naam in Grand Hotel Britannia. De reder mikte met haar schepen vooral op Engelse toeristen en de naam van haar eigen hotel moest daar bij aansluiten.
Eind jaren ’30 dreigt het hotel opnieuw failliet te gaan, waarna door onder meer inspanningen van de gemeente een NV wordt opricht om het hotel te redden. De gemeente Vlissingen neemt deel in die NV.
Op 8 mei 1940 wordt het hotel feestelijk heropend. Twee dagen later vallen de Duitse troepen Nederland binnen, waarna ook voor het hotel een roerige tijd aanbreekt. Het wordt eerst gebruikt als noodhospitaal, waarna het tot 1942 geopend blijft als hotel. Dan valt het binnen het Sperrgebiet als de Atlantikwal gebouwd wordt en moeten de deuren dicht.
De Duitse bezetters situeerden in en om Hotel Britannia het hoofdkwartier van de ‘Seekommandant Südholland’ die het bevel voerde over alle eenheden van de Kriegsmarine die waren gelegerd langs de kust van Hoek van Holland tot aan Zeebrugge. Om die reden werd het zwaar belegerd tijdens de bevrijding van Vlissingen, begin november 1944. Van het hotel bleef weinig meer dan een smeulende berg over.
Begin jaren vijftig worden er concrete plannen gemaakt een nieuw luxueus hotel te bouwen op de plek van het oude Britannia. De in 1939 opgerichte NV Britannia bestond nog steeds en gaf in 1954 opdracht voor een nieuw hotel Britannia. In 1955 opende een eerste deel met een restaurant en feestzalen, in 1960 werd hoogbouw met 35 kamers in gebruik genomen.
In 1992 sloot de toenmalige eigenaar van hotel Britannia de deuren met de bedoeling het hotel af te breken en er nieuwbouw voor in de plaats te bouwen. Uiteindelijk werd het hotel pas in 2010 voor een groot deel afgebroken.
